WYSTARCZY SŁÓW I WYSTARCZY SŁOWO

Wystarczy jedno słowo, by odebrać komuś całą wiarę w siebie. Jeden gest, by zranić tę kruchą istotę, jaką jest człowiek. Jeden akt, by nanieść nieścieralne ślady krzywdy na czyjąś pamięć. Jedna decyzja, której skutki ktoś może odczuwać wiele, wiele lat.

Tak, jeden komunikat, nawet jeśli był po prostu okrutnym pluciem jadem, niemającym merytorycznie żadnego pokrycia z rzeczywistością, może sprawić, że ktoś podda się i przestanie walczyć o wszystko, co dla niego jest ważne. Porzuci piękne marzenia, straci bezinteresowne zaufanie, przestanie podsycać nadzieję na uzyskanie słowa wsparcia. Finalnie zostanie wrzucony w ramiona tęsknoty oraz braku zrozumienia.

Łzy zaczną cicho płynąć po policzkach, poczucie samotności zacznie miażdzyć siłą, pragnienie, by to ktoś inny osuszył te mokre korytarze na twarzy stanie się dojmujące.

Masz tak obezwładniającą władzę nad psychiką. Wiesz o tym?

Bo w końcu napisze się jakiś komentarz, jeden z wielu pewnego dnia. Bez refleksji odnośnie tego, jakie będą skutki słów. Wyleje się całą frustrację i przyniesie ulgę żalom, wymieszanymi z gniewem i odejdzie się zadowolonym. Zamknie się temat tak szybko jak wypaliło się pociski nienawiści. Sprawnie zapomni się o tym, kto jednak tę sytuację będzie długo pamiętał. Zmyje sie makijaż maski okrucieństwa, podczas gdy ofiara będzie starała się pozbyć tatuażu wypalonego tymi niby kilkoma tak niewinnymi frazesami.

Czasem mam ochotę krzyknąć „Ludzie, do cholery, co jest z wami?!”. Przydałoby się jeszcze jedynie jakieś przekleństwo, by podkreślić emocjonalność mojego komunikatu, ale daruję sobie.

Tylko proszę, powiedzcie mi czemu…

Czemu tak siebie traktujecie? Jak możecie być obojętni na słowa? Jak możecie zapominać o odpowiedzialności? Dlaczego udajecie ślepych? Dlaczego umywacie ręce od odpowiedzialności? Dlaczego?

KOMIZM FATALISTYCZNY

Bezradny śmiech, pełne rezygnacji wzruszenia ramionami i potrząsanie głową z niedowierzaniem. Taką reakcję wywołują we mnie starania, by spisać prawa żądzące moją, i poniekąd ludzką, rzeczywistością. Jednak liczba paradoksów rośnie nieubłaganie każdego dnia. Zbiór pytań i problemów bez jasnych rozwiązań czy prostych odpowiedzi mnoży się wykładniczo. Jedno jest pewne – ja, jako człowiek, czuję ograniczenie swojego umysłu i pojmowania. Nie potrafię wyjaśniać, nie umiem doszukiwać się sensu, nie mam żadnych mocy, by rozwiewać jakiekolwiek wątpliwości. Mogę tylko mówić: nie wiem i pewnie szybko się nie dowiem. Mimo to nieustannie szukam i pytam. W zamian znajduję coś, co jedynie w minimalnym stopniu rozjaśnia mi w głowie. Rzadko kiedy otrzymuję informację zwrotną choć odrobinę przystępną w odbiorze.

Postaram się teraz wyjaśnić o co mi chodzi. Chociaż wyjaśnić niewytłumaczalne? Brzmi niebezpiecznie, ale co tam. Challenge accepted.

Dostrzegam dwa, niedające się z pozoru pogodzić zbiory prawideł i twierdzeń. Tych dotyczących makroświata. Ogólnych, uniwersalnych. Nieobejmujących istnienie ludzkie. Przekraczających wyobraźnię, wychodzących poza zasięg naszego społeczeństwa. Dotyczą one bytów przewyższających majestatem każdą piękną rzecz, którą wytworzył człowiek. Poruszających głębiej niż dzieła spisane przez najwrażliwszych z uczuciowych istnień ludzkich. Obezwładniających nas siłą swojego panowania, bezwględnych w nieporuszoności wobec biegnącego czasu, trwałych i także zmieniających się, statycznych i zarazem zmiennych, poważnych i z pozoru bez twarzy. Dla nas, one istnieją może bez sensu. W naszych oczach, myślowo, one mogą zniknąć i nijak nas to nie obejdzie. Wyrzucamy z pamięci wielkość prawdy kształtującej wszystko dookoła, by móc skupić się na aspektach iście mikroskopijnych.

Przechodzimy do praw dotyczących pyłu. Obejmujących jedynie popiół i niestałość. Dotykających nietrwałości i ulotności czegoś tak fenomenalnego i tak przedziwnego. Wkraczamy w strefę „życia”.

Nasze malutkie, chyba mało nieznaczące reguły obowiązują jedynie, gdy pod lupę bierzemy tylko planetę Ziemię i w tym układzie izolowanych zaczynamy czynić obserwacje pewnych cząstek. Takich śmiesznych atomów społeczeństwa jakimi są ludzie. Postawa wobec nas w tych badaniach musi być zupełnie inna od tej, która ma zastosowanie w eksperymentowaniu z trwale nieożywioną materią, złożonej niby z tych samych pierwiastków jak my.

W tym naszym ultramałym świecie przedmiotem opisu przestaje być poniekąd materia. Nagle rozważamy coś takiego fale świadomości, kierunki myślenia, źródła doświadczenia, skutki emocji i szlaki uczuć. Dotykamy się czegoś, czego nie da się zmierzyć. Coś, czego skutki możemy wyłącznie obserwować. Coś dającego niepewne, szacunkowe pomiary, które zawsze mają w sobie znaczącą niepewność. Wykraczamy poza naukę, poza uniwersalizm, poza bezwględność i przekreślamy surową zero-jedynkowość.

Może łączy nas ze światem dookoła umiejscowienie w czasoprzestrzeni? Może te zdarzenia, które można przypisać bytom nieożywionym, są spoiwem z naszymi historiami życia.

Czy da się pogodzić te prawa nauki i uczuć? Czy można znaleźć konsensus pomiędzy surowymi prawdami o materializmie i względnemy szacunkami szeroko rozumianej ludzkiej duchowości?

Czasem w to szczerze wątpię. Jedyne, co nasz trzyma przy życiu to wiara w jakieś idee. To co nas motywuje to sens, który często sami kreślimy lub, który odnajdujemy przez przyjęcie wcześniej spisanych zasad. Przeróżne światopoglądy, niezliczone bożki: pieniądze, posady, ambicje, cele, marzenia. Dopełnia to przynaleźność do mikrospołeczeństw o konkretnych postulatach. Tylko one nadają nam w posiadanie własne miejsce we wszechświecie, ofiarują nam pewność istnienia, uspokojają po części nasz niepokój i lęk.

Wszystko sprowadza nas do pytania „po co”? Bo Wielki Wybuch to jedno z wydarzeń, które mogło się stać, więc po odpowiednio długim czasie się stało? Ale jak prawdopodobieństwo może się tyczyć okresu kiedy czas i miejsce nie istnieje? Którym wymiarem jest decyzja o tym jaki wariant drogi czy który kierunek świata obrał? Czy można mówić o prawdopodobieństwu, gdy nie ma puli rzeczywistości, nie ma przestrzeni wyborów?

A nawet jeśli mógł się stać, to po co do puli wydarzeń dorzucono istnienie? Dlaczego mogę wznieść oczy ku niebu i zachwycić się pięknem przeszłości zakodowanym w promieniowaniu gwiazd? Z jakiej racji mogę przywoływać w pamięci uśmiechy osób, radość z zawiązywania relacji, nadzieję płynącą z rozmów z bliskimi, poczucie bliskości przenikającą drobny gest i oddać się tej szczerej, bezgranicznej świadomości, że to jest to? Że tutaj mam swoje miejsce?

Mogę być zakochana w ludziach, zakochana w świecie, zakochana w nauce, zakochana w logice, zakochana w uczuciach, zakochana w historiach, zakochana w wierze i zakochana w ideach i to nijak się nie wyklucza. Czy odkryłam to jedno spoiwo łączące wielkie i małe prawa świata? Czy może właśnie oddałam się kolejnej ułudzie histori wymyślonej przez ludzką wyobraźnie? Tylko po co ludziom została dana wyobraźnia? Dlaczego ewolucyjnie wykształciliśmy wiarę, która pozwoliła nam przetrwać? W jakim celu szukamy sensu?

Każdemu kontraargumentu w mojej głowi wychodzi na przeciw jedno, wielki pytanie po co? Te, na które jeszcze żaden człowiek nie dał mi pewnej odpowiedzi. Ba, nawet moja wiara jest czymś niepewnym! Z czasem, kiedy czas przeminie, kiedy czasoprzestrzeń wyparuje, a moje istnienie straci swoją historię i zapis w czarnej dziurze, przekonam się? Bo może moja wiara jest słuszna? Ja wierzę, że jest. Czuję, że jest. Myślę, że jest. Codziennie, szczerze i namacalnie stykam się z tym, co budzi we mnie radość i miłość do każdego dnia. W tym otrzymuję odpowiedź, że wszystko jest po to, żeby doświadczyć piękna i posmakować cudowności historii, decyzji, wolnej woli i oklepanej, wielokrotnie definiowanej, ale kluczowej wiary i miłości.

POLARYZACJA

Za mało przestrzeni dla oddechu. Zbyt ciasno przylegające do siebie przestrzenie wrażliwości. Za duża inercja pragnienia. Za słaba siła przyciągania zrozumienia. Zbyt, za, ponad, pod.

Szybciej goń, byś mógł nadążyć za peletonem. Wolniej czuj żebyś nie zatrzymywał się z powodu drobnostek. Otwieraj drzwi możliwości, pożądaj nowości, budź motywację. Krzycz, wyzwalaj swoją dzikość. Daj dojść do głosu tym zwierzęcym instynktom.

W pewnym momencie staniesz w miejscu, z którego nie będzie mógł pójść dalej, bo nie będzie dokąd. Wszyscy przeciwnicy rozszarpani, każdy członek rodziny ochroniony. Wszystkie łupy rozdzielone między alfami. Tak liczne, ale ograniczone, skarby wydarte z rąk konkurentów. Do walki może stanąć każdy. Przeciwko każdemu. Po stronie każdego. To nie masa i siła jest naszą bronią.

W tej wojnie o przetrwanie wygrywają ci, którzy najskuteczniej wyzbywają się skrupułów. Na piedestały zostają wyniesieni ludzie bez wiary w nierzeczywiste, niematerialne, nieuchwytne wartości. Ich drogą, ich pomysłem na siebie jest osiąganie celów, kreślenie ambitnych planów, ściganie się o błyszczące puchary i obwieszanie się zdobytymi, podobno zasłużonymi, medalami. Każdy, kto skutecznie wyrzuca z głowy niepotrzebne hamulce, ucisza nic nie wnoszące pytania po co, rezygnuje z męczącego zastanawiania się jak to wpłynie na coś tak niemierzalnego jak psychika, uczucie, świadomość, może być jednym z tych „ważnych”. Tych, którzy są gotowi walczyć o władzę.

Najlepszymi z najlepszych są ci, którzy stąpają twardo po ziemi. Ci, którzy nie mają wiary w nic ponad to, co upodabnia ich do dzikich zwierząt sterowanych wyłącznie popędami i pragnieniami. One nie zastanawiają się nad tym, co robią. Nie rozważają czy warto, czy może nie warto. Nie pytają o sens chęci, o źródło potrzeby. Nie hamują, nie pozbawiają siebie nic. Czują głód, więc idą na polowanie.

Ofiarami są Ci, którzy najszybciej schodzą takim z drogi. Ci czujący. Ci rozważający. Ci nieumiejący przestać pytać. Ci nieustannie zatopieni w dualność swojej osoby.

Ci świadomi, że oddychają. Ci zachwycający się fenomenem życia. Ci mający wzgląd na rozpad każdego wiązania w atomach. Ci próbujący wznieść ponad ziemię każdy obłok ideału. Ci patrzący na świat zza, opruszonej łzami, szyby. Ci malujący na twarzach ludzi szczere i subtelne uśmiechy. Wreszcie Ci, którzy są krusi. Ci, których tak łatwo wykorzystać. Ci naiwni i Ci głupi. Ci, którzy wierzą w głębie znaków spisywanych na kartkach papieru. Ci którzy oczami wyobraźni widzą drugą, nieuchwytną, ale dla nich tak realną i tak im bliską, rzeczywistość.

Ci pozostający w ukryciu. Ci cicho wołający. Ci upadający. Ci powstawający. Ci hartowani, Ci wątpiący. Ci uciekający. Ci stający z bestiami twarzą w twarz.

Ci żyjący sensem. Ci sprzeciwiający się poddaniu żądzy. Ci stawiający ogranicznenia. Ci upchani w swojej ciasnej przestrzeni, duszący się niedostatkiem tlenu. Ci, którzy nie mogą być sobą, bo za rogiem jest drapieżnik. Gotowy wyśmiać. Gotowy zabrać. Gotowy wykorzystać. Gotowy zranić. Gotowy pozbawić ostatniej rzeczy, jakiej posiadasz.

Lepiej być ofiarą czy drapieżnikiem? Tym cichym czy tym głośnym? Tym ograniczonym czy tym wolnym? Tym ukrywającym się w ochłapach przestrzeni czy tym podbijającym nowe tereny? Tym zlęknionym czy tym pewnym swojego bytu?

Lepiej być kimś ratującym innych czy katem? Kimś wierzącym czy pozbawionym wnętrza? Kimś zanurzającym się w głębie złożoności czy kimś ślizgającym się po powierzchni płaskości świata? Kimś mającym skrupuły czy kimś pozbawionym wszelkich moralnych granic?

Można dalej wymieniać. Można dalej kreślić kontrasty. Można polaryzować. Można podkręcać wykluczający się dualizm. Ale można także wybrać. Można żyć albo można udawać. Można podjąć konkretne kroki. Nie zawsze można wrócić. Nie zawsze można naprawić. Nie zawsze można zapomnieć. Nie zawsze da się zmienić. Nie zawsze…

NOC

Wstrzymaj oddech. Zatrzymaj się. Zamknij oczy. Uspokój rytm serca. Ucisz huragan myśli. Zapomnij o przeszłości. Przestań zadawać pytania o przyszłość. Skup się na tym co jest tu i teraz. Zatrać się w chwili. Ucieknij od świata. Wejdź głębiej w rzeczywistość.

Bo tak piękna jest noc, rozświetlana przed pojedyncze światła. Również tak tajemnicza i skryta. Ona, zakrywająca wszystkie skazy świata. Niedostępna dla ludzkich oczu. Otwarta dla każdego oddechu, subtelnego dotyku, czułego gestu, lękliwego słowa, nieśmiałego pragnienia i najmniejszej myśli. Pozbawia nas pewnej orientacji. Wystawia nas na jakieś zagrożenie. Grozi nam nieuchronnym schyłkiem doby. Przypomina o kolejnym okresie, który bezpowrotnie przeminął. Wprawia człowieka w stan melancholii. Zawiesza nas w niepojętej zadumie.

Noc. Tak silnie szarpie za struny naszej świadomości. Tak mocno uderza w bęben życia, wybijając ten sam rytm, co nasze serce. Tak brutalnie potrząsa nami za ramiona i krzyczy: „obudź się”, gdy nasze oczy się zamykają za sprawą panującej dookoła grobowej ciszy. Tak swobodnie penetruje miejsca, w których nie ma źródeł światła, przez co chroni nas przed oceną innych, przed konieczną wyjścia z tłumu, przed przymusem bycia aktywnym. Tak kusząco zachęca nas, by pozostać w bezruchu, zniknąć, stać się tłem, wtopić się w otoczenie. Przestać na chwilę być.

Gdy noc przychodzi nas, przyprowadza ze sobą naszą wrażliwość. Ciągnie za sobą naszą kruchość. Wyciąga na światło nocy nasze marzenia. Naśmiewa się z naszych niepowodzeń. Dobija nas w naszym zmęczeniu. Wystawia na próbę naszą odwagę i nasze męstwo.

Albo walczysz, uciekasz myślami daleko od siebie, zapychasz głowę faktami, stymulujesz ciało bodźcami, albo przyjmujesz to, co może zostać w ciebie wycelowane. Pozwalasz na wzbudzenie w sobie zachwytu drobnostkami, bo całokształt został przykryty mrokiem. Nie bronisz się przed słuchaniem swojego oddechu, zestrojonego z własnymi emocjami. Nie starasz się zatrzymać fali myśli, przenikających ściany mające chronić cię przed zewnętrznym światem. Pozwalasz nierealnym obrazom, kreślonym przez przewidywania, plany czy pomysły, kolorować chwilową rzeczywistość pozbawioną barw i odcieni.

Nie potrafimy znieść myśli, że to, co jest dookoła, może być pernementnie pozbawione wyrazu. Nie umiemy przyjąć, że kołysanie uczuciami, szarpanie zrywami skrajnych emocji, może być naszą ułomnością. Nie godzimy się na to, by pozbawili nas chęci do działania, wiary w wartości, piękna doświadczania codzienności, otwartości wobec ludzi, pragnienia robienia tego, co lubimy.

A może możemy?

Może wcale nie jesteśmy tak silni i zmotywowani, by trzymać tę iskrę życia w sobie? Może nasza kruchość nas przybija? Może nasza delikatność nas męczy? Może nasza wrażliwość nie pozwala nam odnaleźć wewnętrznego spokoju? Może wszystko, co w nas siedzi, zagłusza piękno chwili?

Czym jest to coś? Czym jest ten głos? Chciało by się go przyrównać jak do pewnego wołania, rozbrzmiewającego na pustyni samotności nocy. Będacego w komórkach, które się nieustannie dzielą, płucach, które non-stop filtrują powietrze i wyłuskują pojedyncze molekuły tlenu, neuronach, które w każdej sekundzie przekazują sobie tony informacji, mięśniach pozwalających na każdy świadomy i nieświadomy ruch.

Czym są te łzy, które tak często płyną po twarzach? Czym są te myśli, które kierują nas w rzeczywistość wykraczającą poza empiryczne doświadczenie? Czym są uczucia, które przewyższają nasz umysł w sile i w działaniu i które tak często pozbawiają nas zdolności szacowania, oceniania, analizowania, przetrwarzania, kreowania tego, co jest najważniejsze? Czym są te idee, które nadają każdemu atomowi znaczenie? Czym jest historia ogółu, a czym ta jednostkowa i personalna?

Czym jest to wszystko, co posiadamy? Czym jest to nic, którego nigdy nie zdobędziemy?

Czy jest to wszystko, o które tak usilnie walczymy? Czy jest to nic, które tak często ignorujemy?

Czy jest to wszystko, które wydaje się nasze? Czym jest to nic, które, jako jedyne, nam bezapelacyjnie przysługuje?

HANDEL

Każdy próbuje nas do czegoś przekonać, w czymś przekrzyczeć, zapewnić o świetności jakiegoś produktu, pomysłu, historii. Wszyscy chcą przyciągnąć naszą uwagę i naciągnąć na zakup czegoś ze swojej oferty. „Niech pan tylko spojrzy na tę niepowtarzalność”, „niech pan się zachwyci pięknem”, „niech pan coś rozważy, bo na pewno jest pan bardzo inteligentny”, „niech pan czegoś posłucha i doświadczy jak łatwo to wpływa na ludzi”, „niech pan się podda temu urokowi”, „niech pan zacznie w coś wierzyć”, „niech pan zacznie czemuś hołdować”, „niech pan się odda pod nasze ręce” „niech pan będzie podążać za naszym słowem, gestem, przykładem”.

Wszyscy targują się o twoją uwagę. Zabierają ci te drogocenne monety czasu. Byle byś im uwierzył. Byle byś trafił do grona ich wyznawców.

Te liczne prośby, błagania, groźby, rozkazy, sugestie, pułapki: Przyjmij i rozważ argumenty. Zacznij myśleć w określony sposób. Poddaj się naszym wpływom. Przestań myśleć. Pomyśl jak błogie będzie podążanie za tłumem. Dostrzeż o ile łatwiejsze będzie podejmowanie decyzji, gdy ktoś da ci wskazówki odnośnie tego, jak należy postępować. Zastanów się nad tym, czy nie będzie prościej będzie wpasować się w grupę, czy nie zostaniesz szybciej zaakceptowany, przyjęty do jakiejś, stabilnej, społeczności, która tworzymy swoimi opowieściami, jeśli podpiszesz się pod naszymi regułami?

Czy nie chcesz na pewno skusić się na naszą ofertę? Zajmiemy się twoimi myślami, zatroszczymy się o twoje zmartwienia. Podejmiemy za ciebie te najwazniejsze decyzje. Wybierzemy ci odpowiednich kompanów życiowych. Wytyczymy ci ścieżki bezpieczne i sprawdzone. Poddamy cię pod sąd prawa, które sami stanowimy, ale które staną się dla ciebie naturalne, jeśli nam zaufasz. Zapewnimy ci byt, zapewnimy ci miejsce, zapewnimy ci stabilność, zapewnimy pewność co do tego, kim jesteś i po co jesteś.

Tak oto ten świat do nas krzyczy. Próbuje przekonać nas, na wszelkie możliwe sposoby, że warto pójść za tłumem, że warto stać się jednym z tych szarych ludzi przewijających się w nudnej rzeczywistości, zanurzeni w fakt należenia do bezpłciowego tłumu. Tak oto pozbawia się nas zdolności do pytania o sens reguł, o cel swojego przeżywania każdego dnia, o jakoś i sposób postępowania. Tak oto zdejmowanee jest z naszym ramion brzemię odpowiedzialności za decyzje, które codziennie podejmowane są przez tak wielu ludzi dookoła. Tak oto nie jesteśmy zmuszani do martwienia się o to, czy coś jest dla nas właściwe, bo zostaje nam wpojone to, że w takich realiach żyją inni, tacy sami jak ty. Tak oto coś, co nie jest normalne, zostaje pokazane jako fakt konieczny do przyjęcia, żeby jakoś się odnaleźć w swojej codzienności. Tak oto coś, co nie jest dobre, staje się czymś odpowiednim dla ciebie. Tak oto wartości są wykręcane, obrazy zakrzywiane, a zdania jednostek zagłuszane.

Stajemy się niesamodzielni, zależni, ogłupieni, uciszeni, oślepieni.

Straceni?

Nikt nie chce się wyróżniać, nikt nie chce podejmować nietuzinkowych decyzji, nikt nie chce zdobywać się na bezprecedensowne kroki. Wolimy często pozostawać niemi wobec tego, czego nie rozumiemy, wobec tego, z czym się nie zgadzamy, wobec tego, czego nie chcemy. Tak jest łatwiej. Tak nic nam nie zagrozi. Tak nie narazimy się nikomu. Tak nic nie stracimy.

Za to nasze twarze zostaną pozbawione wyrazu, a rozum pozbawiony świadomości. Sercu zabraknie poczucia bycia jednostką. Wtopimy się w ten jednolity mur masek. Pozostaniemy obojętni wobec wyblakłych kolorów rumieńców. Nie zrobimy nic z wygaszonymi w nas duchami prywatnej osobowości. W końcu nie należy się odzywać, nie warto się wyróżniać, nie powinno się walczyć o coś, czego większość nie wyznaje, prawda? Własna moralność, samodzielne decydowanie o tym, czy zgodzimy się na coś, co jest wbrew naszemu sumieniu? Po co to? Nie lepiej zamilknąć, przełknąć łzy i pozwolić katom czynić ich powinność?

Nigdy nie jest dobrym rozwiązaniem bycie biernym wobec tego, co niszczy. Ciebie, innych, społeczeństwo, grupę, wpółpracę. Ideały i wiarę, moralność i prawo. Są granice, których nie można przekraczać. Nie wiemy dokładnie jakimi torami pędzi ten wiecznie przyspieszający pociąg postępu, rozwoju, nie potrafimy wskazać celu jego wędrówki. Może warto sobie zadać pytanie, czy nie spróbujemy jego ogromnym pędem zburzyć murów czegoś, do czego nigdy nie powinnyśmy otrzymać dostępu? Czy nie chcemy w przyszłości ingerować w coś, co nigdy nie powinno być naruszone czy zmodyfikowane?

Jakie będą skutki naszych działań? Czy nasza krótkowzroczność nie pozbawi nas resztek zdolności przewidywania konsekwencji naszych decyzji? Czy powinniśmy podejmować się rzeczy, których wpływu i efektów nie jesteśmy w stanie sobie nijak wyobrazić? Czy powinno się dotykać zaganień, które są niemożliwe do zobrazowania, nakreślenia, opisania, modelowania? Na których nie przeprowadzimy żadnych szacunkowych statystyk?

Bazując na wielkich naszych umysłach, na coraz brutalniejszych zdolnościach penetracji mikro i makroświata, aż lęk pomyśleć o tym, co jeszcze uznamy za nasze prawo, za nasz cel, za nasz sens.

BY OSĄDZAĆ…

Kim jesteś, skoro myślisz, że możesz osądzać, potępiać, piętnować, pouczać? Co takiego wyjątkowego masz w sobie, że umniejszasz czyjąś wartość? W czym jesteś na tyle lepszy, doskonalszy od kogoś, że pozbawiasz prawa do głosu? Skąd u Ciebie tak wiele jadu, niechęci, oziębłości wobec wypowiedzi innych? Dlaczego wyładowujesz całą frustracją, mającą w nieznanym dla ciebie miejscu źródło, na tych dookoła? Czemu ciskasz pociskami pełnymi gniewu i rozgoryczenia w innych? Z jakiego powodu podejmujesz się tylu działań, które tak silnie dzielą grupę, a ciebie dystansują od reszty?

Pewnie powiesz, że wolisz być samotnikiem, ale za to wolnym od towarzystwa głupców niż zniżać się do TAKIEGO poziomu, by zyskać znajomych.

Co by się stało, gdybyśmy zaprzestali wydawania wyroków, do których nie zostało przewidziane prawo złożenia apelacji? Jak wyglądała by rzeczywistość, gdyby zrezygnowano ze stawiania ostatecznych, nienaruszalnych tez, w których nie ma miejsca na sensowne i rzeczowe kontraargumenty? O ile odmienna była by interakcja między jednostkami, jeśli dyskusje bazowały by na wymienie zdań o neutralnym wydźwięku, wypowiadanym tonem zrównoważonym, opanowanym i pewnym.

Jak wiele by się zmieniło, gdybyśmy potrafili zrezygnować z zaspokajania jakiś, jak się może okazać, przykrych pragnień, o których może nie wiemy, że w nas siedzą? Nie można zaprzeczyć temu, że czujemy satysfakcję, gdy uda nam się argumentacją pokonać przeciwnika. Niektórzy są tak zachłanni w tym, że będą zadowoleni wyłącznie, gdy „zmiażdzą” oponenta. Gdzie leży powód ich zachowania, co jest ich motorem napędowym, popychającym do przodu? Co kryje się za chęcia udowodnienia komuś, że jest się inteligentnym? Co daje nam nakarmienie swojego ego myślami, że jest się mądrzejszym od kogoś? Czy nie przejawia się w naszym zachowaniu jakaś potrzeba zapunktowania w grupie, wyróżnienia się, zwrócenia na siebie uwagi?

Co, jeśli celem wszystkiego, jest wspięcie się o ten jeden szczebel wyżej w wyimaginowanej hierarchi społecznej?

Może naszą motywacją jest pewna wiara w słuszność swoich poglądów? Przez co myślimy, że jeśli ktoś zgodzi się z naszym stanowiskiem i zmieni swoje spojrzenie, w końcu będzie postępować, myśleć, oceniać słusznie?

Może jest w nas jakaś niechęć wobec konkretnej osoby, awersja do pewnej grupy ludzi, uprzedzenie do jakiejś społeczności czy pewnego spojrzenia na świat?

To w jaki sposób kierujemy komentarze w stronę innych, jednocześnie wiele mówi o nas samych. Jeśli chcemy po prostu wyprowadzić kogoś z błędu, ponieważ mamy jakąś wiedzę i jesteśmy świadomi tego, że w dłoniach dzierżymy żelazne argumenty, to czy konieczny jest w wyjaśnieniu swoich racji akompaniament tak wielu negatywnych emocji? Czy nie da się zrezygnować z plucia jadem, ukrywania między wierszami złośliwości, pokazywania mniejszości, niższości czyjegoś rozumu, za sprawą skrupulatnie dobranego słownictwa? Czy nie można obyć się bez piętnowania czyjejś głupoty, oczerniania kogoś, wywyższania się ponad kimś i wyśmiewania?

Jeśli chcesz podzielić się wiedzą, możesz to zrobić chłodno, rzeczowo, spokojnie. Problemem pojawia się w chwili, gdy nie umiesz powściągnąć swojej antypatii wobec kogoś. Co kryje się pod wypowiedzią człowieka, który profituje na tym, że udało mu się kogoś wdeptać w ziemię? Jaką prawdę o kimś można z tego wyczytać?

Czy nie przejawiają się w jego zachowaniu jakieś, głęboko zakopane kompleksy? Czy może nie odzywa się w kimś nieumiejętność docenienia siebie? Niewykluczone jest to, że prawdopodobnie męczy kogoś poczucie bycia niedostatecznym. A co, jeśli po prostu ktoś pragnie zostać pochwalonym, wyróżnionym, zaakceptowanym?

Jeśli nam czegoś brakuje, często staramy się zabrać to komuś. Niech zapanuje sprawiedliwość, prawda?

Nie czujesz się dostatecznie inteligentny, to pocieszysz się chociaż myślą, że ktoś jest głupszy od ciebie. Nie postrzegasz siebie jako kogoś wartościowego, to poczęstujesz pierwszą lepszą osobę kilkoma miłymi słowami, które zapewnią, że adresat poczuje się jak szmata do wycierania podłogi. Nosisz w sobie żal do niektórych, więc zadajesz ból. Nie kochasz siebie, więc niech inni także zostaną pozbawieni miłości. Prosta, okrutna, skuteczna logika.

Po co na siłę kogoś przekonywać?

Nie lubisz głupoty? Spójrz na swój upór w trwaniu we własnych racjach. Weź pod lupę także błędy, które popełniłeś. Przyjrzysz się wszystkim decyzjom, których żałujesz i przy których roztrząsaniu zawsze częstujesz się pretensjami „jak mogłem być taki durny, ślepy, głuchy na słowa innych?”. Skoro Ty mogłeś twardo stać przy niesłusznych osądach, dlaczego denerwujesz się, że ludzie robią dokładnie to samo?

Skoro Ty szczycisz się prawem wyrażania myśli, refleksji, poglądów, z których jesteś tak dumny, dlaczego odbierasz tę możliwość innym? Dlaczego na siłę starasz się kogoś zmienić, wtłoczyć w jakieś sztywne ramy swojego patrzenia na rzeczywistość? Uważasz, że jesteś tak mądry, że na pewno masz rację, że nie popełniasz błędu w wierze w taki i taki fakt? Że jesteś nie do zachwiania, nie do poruszenia?

Ale często tak łatwo wyprowadzić nas z równowagi. Bo chcemy być słuchani. Niech wiedzą, że mam rację i niech mi to przyznają. Niech stosują się do moich uwag i napomnień. Niech się uczą i słuchają.

Wolna wola kończy się tam, gdzie wchodzi się w nienaruszalną przestrzeń życia drugiego człowieka. Są rzeczy, o które warto walczyć do ostatniej kropli krwii, bo mogą ratować setki, ocalać tysiące, przywracać utracone morale milionom. Jednak walka w słusznej sprawie nie powinna wiązać się z bitwą na miecze wykute z poniżeń, szykan, kompleksów, braków czy egoistycznych pobudek, mających umożliwić nam poczucia się po prostu „lepiej”.

Czy można się pocieszyć czymś, co wiąże się z odbieraniem czegoś komuś? Nieświadomość czy brak refleksji na temat danego zagadnienie nas nie usprawiedliwia. Chwilowo ucisza sumienie. Ale do czasu aż ktoś w końcu pokaże komuś jego własne odbicie w, niezakrzywiającym rzeczywistość, lustrze.

BEZ HISTORII

Aktualnie żyjemy w codzienności bez historii. Każdy dzień wydaje się być jednakowy, nudny, nijaki. Coraz więcej ludzi nie radzi sobie z monotonią, jednostajnością i szarością, przez co poddaje się i przestaje walczyć. Nieustannie też poszerza się grono ludzi wyklinających każdy dzień. Stajemy się coraz wrażliwsi na własne emocje i uczucia, coraz bardziej stęsknieni interakcji, coraz delikatniejsi wobec dotyku obecności kogoś obok.

W myślach nieustannie prosimy o zmianę.

Pragniemy, by, na nowo i też ponownie, wydarzenia w naszym życiu były kreślone także przez innych. Perspektywa samorealizacji, która pojawiła się w czasie izolacji, szybko spaliła na panewce. Chwilowe zachłyśnięcie się większą ilością czasu, wynikającą z wyeliminowania dojazdów, możliwością siedzenia cały dzień w dresie lub piżamie i opcją nieruszania się na więcej niż kilka metrów od łóżka, by wypełniać swoje obowiązki, szybko przeminęło i oklapło. Pozornie błogie odetchnięcie od tłoku prawie natychmiast zmieniło kurs naszych pragnień. Spowolnienie rzeczywistości, o którym tak często, może, kiedyś marzyliśmy, trwało na tyle długo i było na tyle skuteczne, że codzienność wytraciła jakikolwiek pęd. Przeciągająca się stagnacja i codziennie rosnąca pozorna bezwładność, powoduje, że coraz trudniej jakkolwiek poruszyć, od wewnątrz, układ, by zaczął się toczyć. Wołamy o tę zewnątrzną siłę, która, w końcu, wyrwie nas z tego stanu zawieszenia i na nowo wprowadzi świat w ruch.

Możliwości pochylenia się na dłużej nad pasją, szansa odkrycia nowych obszarów do rozwoju czy sposobność efektywniejszego poszerzania wiedzy, okazała się niezadowalająca. Mimo ławtych do zaobserwowania rezultatów, jest w nas pozostawione głębokie i dojmujące poczucie niepełności. Piękno odkrywania, poznawania, działania niesie ze sobą potężny brak i głuche pustkowie.

Apatia w społeczności. Bo nie ma teraz: słowa „my”, zaimka „nas”, przysłówka „razem”, czasownika „współpracować”, rzeczywistości „jestem obok”.

Możemy dostrzec, że historie naszych dni są pisane przez wydarzenia przesiąknięte zmianami otoczenia i, co najważniejsze, wypełnione, przewijającymi się przez nasze życie, ludźmi. Chcemy pisać całkiem nowe opowieści, w których spotykamy siebie nazwajem. Będziemy diametralnie różni od tych, którymi byliśmy przed pandemią, ale we wszystkich pozostanie coś stałego: pragnienie odkrycia, co to znaczy być człowiekiem.

Ewolucyjnie przetrwaliśmy, bo potrafiliśmy działać razem. Znani sobie lub nie, lubiani przez siebie lub czujący do siebie wstręt, spodziewający się po sobie jakichś cech lub kompletnie zaskoczeni osobowością drugiego człowieka, gotowi na zaufanie lub stroniący od bliższych interakcji. My wszyscy, skryci i cisi introwertycy czy głośne i pewne siebie dusze towarzystwa, widzimy, że, bez siebie nazwajem, nie radzimy sobie. Potrzebujemy siebie.

Po sobie widzę, że chociaż mam motywację, by zastąpić różnymi rzeczami i działaniami to, czego mi brakuje z powodu ograniczonych interakcji, to jednak nie potrafię odaleźć głębszego sensu w swoich inicjatywach. Dochodzę też do wniosku, że nasze pasje nie są tak egoistyczne, jak mogły się kiedyś wydawać. Wszystkie przeżywane chwile powinny być, w odpowiednich proporcjach, dzielone z właściwymi osobami. Część z nich ma swoje miejsce na dnie serca i odkrywane są jedynie w chwilach samotności, tylko przed samym sobą. Jakiś ułamek naszej historii cechuje się byciem widocznym dla każdego. Pewien komponent z wydarzeń powinien być opowiedziany znajomym. Inne ogniwo prawdy o nas powoli, warstwa po warstwie, jest odkrywana przed tymi, z którymi buduje się bliższe relacje, stopniowo ufając coraz bardziej.

Czujemy tę miażdzącą dysproporcję. Wielu pewnie myśli o tym, jakie historie będzie chciało w końcu napisać, gdy zostanie im wręczone z powrotem pióro do ręki. Każdy z nas wie, co dla niego okazało się najważniejsze i za czym najbardziej tęskni.

Znajdą się tacy, którzy mają jakieś oczekiwania wobec przyszłości. Takie, na których może się przejadą, ale pewnie także te, dzięki którym na nowo odnajdą sens codzienności. Gdy wyjdziemy z tych fikcyjnych klatek, będziemy szukać brutalnie odebranego nam słońca, które rozświetli nam dzień. W chwilach nieznanej ciemności i mroku odnajdziemy nowe, własne konstelacje gwiazd i niespotkany wcześniej, piękny księżyc, który pozbawi lęku przez kolejnym wschodem i nastaniem nowego początku doby.

Zaskoczenie spontanicznością gestów, ekscytacja wynikająca z poznawania kogoś, zaciekawienie pojawiające się przy uczeniu się gestykulacji i mimiki czyjejś osoby, radość budząca się w nas podczas spotkań, szczególnie tych mających następować codziennie. Jedne z tak wielu okruchów, które będą mogły nas nakarmić do syta.

Większość z nas trzyma w pionie nadzieja, że ten pokarm istnieje, jest realny. Wiemy gdzie szukać tych drobinek. Nie wiemy tylko, w której chwili nastąpi przełamanie, kiedy nastąpi ta nowa codziennośc.

Dlatego nie można wykorzeniać z siebie tęsknoty. Ona przypomina nam co to znaczy być człowiekiem. Podkreśla, jakie cechy leżą u źródła naszego jestestwa. Przywołuje w naszych umysłach obrazy, które rezonują w nas słowami: żyj, oddychaj. Boleśnie wskazuje nam, że sami, nawet jeśli zostaniemy postawieni w centrum świata, nie przetrwamy. Po prostu potrzebujemy innych. Potrzebujemt bliskości. Potrzebujemy wrażliwości. Potrzebujemy nadziei. Potrzebujemy szeroko pojętej miłości, sympatii czy przyjaźni.

DOTYK

Czy wolno nam prosić o chwilę uwagi? Czy można wymagać kilku minut bycia wysłuchanym? Czy należy oczekiwać, że będzie się miało wsparcie u innych? Czy ta dłoń, która tak często szuka innej, tej której może się chwycić, tej w której odnajdzie siłę i podparcie, powinna przyzwyczaić się do milczącego dotyku samotności i ciszy otaczającej ją próżni?

Czego nas nauczono? Nie licz za bardzo na innych i polegaj jedynie na sobie. Pilnuj swojego nosa, i portfela. Troszcz się o swoje interesy, bo nikt za ciebie nie będzie się nimi przejmować. Przyzwyczajaj się, że mając dobre serce, musisz wyrobić sobie żelazny tyłek, bo nieuniknionym jest to, że otrzymasz tyle, wykorzystujących twoją naiwność, kopniaków. Efekt tych słów? Zamknięcie i poczucie, że w takim razie nie należy… Prosić, by ktoś spojrzał na nas miłym okiem, ponieważ o wiele częściej zostaniesz poczęstowany oceniającym wzorkiem. Wymagać dotyku ciepła czy czułości, bo o wiele jest gorszy zawód chłodu kamienia od zaskoczenia ogniem żywego ciała.

W skutek tego uciekamy od grup. Zaczynamy wypruwać z siebie te naturalne, tak powszechne i codzienne pragnienia: chcę poczuć delikatność empatii drugiego człowieka. Tłumi się ten bunt, kiedy nie umie się już stawać twarzą w twarz z osobami, które zmieniają swoje serca w zimny, bezpłciowy kamień. Pojawia się głębokie rozczarowanie swoją dziwną wrażliwością, która nie umie podporządkować się tym mądrym radom: „przyzywczaj się, taki już jest ta rzeczywistość”. Jesteśmy uciszani z taką łatwością. Dokładnie tak samo, jak w chwili, gdy subtelny podmuch gasi knot odsłoniętej świeczki. Zostajemy zostawieni z poczuciem: „coś ze mną jest nie tak.”

Osobiście, w miejscu w którym jestem, szczerze denerwuje mnie to. Jakiś czas temu powiedziałam wszystkiemu dosyć. Koniec z udawaniem. Nie jestem robotem. Gdy czuję, że łzy chcą płynąć, akceptuję je i im pozwalam na naznaczenie tych wilgotnych ścieżek na policzkach. Jeśli jestem zdenerwowana, pozwalam złości płonąć, bo wiem, że niebłahe rzeczy mogą mnie wyprowadzić z równowagi. Przyglądam się tym emocjom, bo one mówią więcej o mnie, niż tłumione, z całej siły, kaskady negatywnych odczuć, które nie wiadomo kiedy wybuchną z rażącą mocą. A wiem, że zrobią to na pewno. Radość w moich oczach nie może być zbyt duża, uśmiech zbyt szeroki, szczerość zbyt nachalna, bunt zbyt odważny czy motywacja zbyt silna.

Jak, my, chcemy doświadczać dobrych momentów, gdy nie pozwalamy sobie pokazywać tych, niekontrolowanych przez nas, twarzy ludziom dookoła? Czy da się rozkoszować euforycznymi momentami, gdy wpływ przybijających sytuacji jest tak skutecznie gaszony? Mam wrażenie, że od najmłodszych lat programujemy siebie tak, by działać w określonym paśmie natężenia emocji. Większe lub mniejsze wartości niż te dwie graniczne, nie są dopuszczane. Czemu? Bo nie wypada, nie wolno, nie można, inny tak nie robią. Jak wielkim byłbym dziwakiem? Ile razy ludzie by mnie ocenili?

Jednak nasze działania nie pozostają bez echa. By rekompensować sobie braki skrajnych emocji, ładujemy w siebie różne stymulantny, dające skrajne odloty. Samo życie, bez nich, bez adrenaliny, bez używek, bez wybitnie nieodpowiedzialnych, szalonych działań, wydaje się nudne, szare, płaskie i nijakie. Szklanka pozostaje wiecznie nienapełniona, a my działamy od jednego silnego bodźca do innego, starając się przetrwać interwał pomiędzy, zawieszeni w jako takim nastroju. Trochę nieobecni, trochę puści, trochę wybrakowani.

W takich stanach, człowiek męczy się sobą. Ma dosyć tego, wykręcającego z resztek sił, mechanizmu, który wydaje się mieć tylko jedną opcję: nakręć jeszcze mocniej. Chciej więcej, szukaj dalej, rezygnuj, by piąć się w górę. Nie oglądaj się za siebie, nie zatrzymuj się, nie dbaj, nie zastanawiaj się, nie pytaj, nie roztrząsaj, nie wspominaj, nie czuj.

A może czasem warto. Zatrzymać się i spojrzeć na to, co się potrafi, co się ma. Warto przeliczyć ilu ludzi jest dookoła? Można się zastanowić nad tym ilu nowych można jeszcze poznać? Warto też się pochylić nad tym, czy nie zbyt wielu nie stało się w naszym życiu jedynie epizodem, który nie powinien się tak nagle urwać? Powinno się także postawić sobie pytanie dlaczego to się stało, by znaleźć odpowiedź na to, jak nie dopuścić do analogicznej sytuacji w przyszłości. Należy przyjrzeć się swoim zachowaniom, by nie zostać ponownie zranionym ani nikogo też nie zranić. Cenne jest poznanie swojej gotowości do ufania, mówienia o sobie. Warto zastanowić się, czy jakaś samotność nie jest wynikiem zbyt silnie podkręconej niechęci do otwierania się i przywiązywania? Czy naszym życiem nie rządzi jakiś lęk przed relacjami? Czy nie boimy się też nowych miejsc, niespodziewanych obrotów wydarzeń, wyników niemożliwych do przewidzenia?

Też trzeba sobie zadać pytanie, za czym się biegnie? Czy daje się sobie czas na odpoczynek? Czy przystajemy na naszej drodze i przyglądamy się otoczeniu,?Czy zastanawiamy czy idziemy w dobrą stronę? Czy nie sprawdzamy czy przypadkiem nie pomyliliśmy ścieżek, czy nie zboczyliśmy w jakiś ułudny skrót, czy nie utknęliśmy w jakiejś ślepej uliczce?

Czy potrafimy powiedzieć sobie jakieś życzliwe słowo, pochwalić się? Zbić sobie piątke za nienagannie wykonane zadanie? Docenić rzetelnie przepracowany dzień? Czy dostrzegamy swoje postępy? Czy jesteśmy świadomi tych małych kroków które codziennie czynimy, tych, dzięki którym stoi się w konkretnym miejscu? Czy pamiętamy o tym, że musieliśmy mieć w sobie jakąś wytrwałość i kondycję, skoro udało nam się przebyć taki kawał trasy? Czy nie może być to też motywacja dla nas, by nie poddawać się? Czy taka refleksja nie może przyczynić się do inspirowania się sobą, tylko, że z wczoraj?

Powinniśmy dbać o siebie, i o innych. Jeśli nie będziemy dobrzy dla siebie, nie dopuścimy do siebie myśli, że ktoś inny może chcieć się o nas zatroszczyć. Jeśli będziemy myśleć tylko o własnym czubku nosa, nikt nie będzie nawet chciał się pokazać za tym wielgachnym murem egocentryzmu, bo każdy stwierdzi, że nie warto się męczyć i wysilać.

Nie można bać się pytań. One przyczyniają się do tego, że nie gonimy ślepo za czymś, co okazuje się bez wartości. Trzeba mieć odwagę, by czasem powiedzieć sobie, że jakieś nasze działania były błędne. By przyznać się przed sobą, że źle się zainwestowało czas, motywację i siły. Tylko dzięki takiej świadomości można coś zmienić. Tylko za sprawą refleksji i odwagi, by mierzyć się ze swoją historią, nie skazujemy dalszego biegu naszego życia na dziki determinizm, którego nie będziemy kontrolować.

Wiedza jest trudna do udźwignięcia. Wkłada nam na barki odpowiedzialność za siebie. Łatwiej jest zdać się na los, dryfować po ocenie, który raz jest spokojny, a raz wzburzony przez huragan i snuć puste modlitwy „niech stanie się to, niech to się skończy, niech to się uda, niech to się zmieni”. Trudniej zacząć samemu wiosłować, podjąć się stresowania i zacząć wytyczać konkretne kursy czy cele. Druga opcja może nas zniechęcić, jednak czaem warto się postarać. Te bardziej wymagające metody nie skazują nas, z góry, na coś, czego najprawdopodbniej nie chcieliśmy. Za to te błahe i prostolinijne działania dają może i szybkie rezultaty, ale także częstują nas tak pustymi substytutami. Co więcej, nie pozwalają nam na większy niż jedynie marginalny wkład we własną codzienność.

Decyzja zawsze zależy od nas. Ale też potem nie można dziwić się, że nikt nie chce słuchać naszych żali, jeśli coś się nam nie uda, bo my nie kiwnęliśmy palcem, by temu zapobiec.

ROZMOWA

Dobrze było porozmawiać. Pozwolić myślom sunąć, obrazom przewijać się, słowom przejaskrawiać rzeczywistość, frazesom wybrzmiewać górnolotnie, a przedstawieniom odgrywać spektakl. My, młodzi, znajdujący się w podobnej sytuacji, stojący w podobnym miejscu, wkręceni w podobny zagadnienia, pozostajemy tak różni. Chyba jak każdy z naszego pokolenia. Odrobinę samotny indywidualista, żyjącymi własnymi ideałami, mający własną wizję świata, wierzący we własne wartości i wyznający własne zasady. Podejmujący własne decyzje, czyniące własne nietuzinkowe kroki, kreujący własną wyjątkowość, zanurzony we własne zagadki i myśli.

Cechowała nas, chyba, szczerość i swoboda w wymianie, dzieleniu się tym, co chcieliśmy poruszyć. Nie było ciągnięcia tematów na siłę. Nie przejawiła się nigdzie nachalność czy zasypywanie gradem słów. Zrezygnowaliśmy z egocentrycznych tematów i wykładania jak najwięcej o sobie, by spojrzeć na wszystko szerszą perspetywą, taką odrobinę wykraczającą poza nasz mały świat. Choć też nie jestem bez winy.

Gadulstwo to odznaka, którą powinnam sobie wykleić czoło, by ostrzegać każdego potencjalnego interlokutora. Cenię cierpliwość, która została okazana moim niekończącym się elaboratom. Jestem wdzięczna za kolejną dawkę motywacji, by działać i inspiracji, jak to robić.

Pojawił się drobny okruszek smutku. Takiego samego, jak w chwili, gdy trzeba było ostatni raz kliknąć rozłącz. Świadomość, że to jest jakiś koniec. Znowu. Bo przemijają i piękne tygodnie, i cudowne dni, i ekscytujące godziny, i zapierające dech w piersciach minuty, i niepojęte sekundy, i tak krótkie ułamki sekundy. Tak też nadchodzą kolejne nowe chwile, porywające wydarzenia, niespisane jeszcze historie, pochłaniające nas całkowicie unosy ponad powierzchnię.

Podobno warto iść za głosem serca. Tylko, żeby za nim iść, należy pozwolić mu mówić, zgłaszać zastrzeżenia i protestować. Trzeba też nauczyć się mu ufać. To jest ciekawe pytanie. Czy potrafimy ufać uczuciom? Czy w ogóle powinniśmy to robić? Co by się zmieniło, gdybyśmy raz, ale dosadnie, uciszyli ten bezwględny rozum i pozwolili sercu nakreślić dalszy bieg naszej drogi? Dokąd byśmy zawędrowali, czego byśmy się podjęli, w którą ulicę byśmy skręcili? O ile więcej czułości by zaczęło się pojawiać w naszych gestach, o ile wrażliwsi bylibyśmy na potrzeby własne i innych? Czy to nie położyło by kresu ślepym dążeniom, pustym pragnieniom, bezzasadnemu ocenianiu? Czy wtedy szczerość w wyrażaniu emocji nie musiała by być zastępowania upustom frustracji w dziwnych substytach, którymi chcemy się nakarmić, gdy nie możemy być swobodni w wyrazie siebie?

Kolejne znaki zapytania.

NIE WIEM

Niedostateczna ilość danych. Niedopracowany algorytm. Niezrozumienie zagadnienia. Brak ścisłego rozwiązania. Dla komputera – fatal error. Dla analitycznego umysłu – nie lada zagwozdka i wyzwanie. Dla człowieka – zwykła, szara codzienność. Tak sobię myślę, że świadomość kosztuje nas drogo. Ceną za nią jest nadmiar emocji, tona lęków i jedno, nieustannie nasuwające się w naszym życiu, pytanie: dlaczego?

W tej niewiedzy często sięgamy po najbanalniejsze rozwiązanie. Chwytamy się zdania tych, co uważają, że zrozumieli coś dostatecznie, posiedli odpowiednio szeroką wiedzę, przeanalizowali wystarczająco wielotorowo pewne zagadnienia i dlatego uzewnętrzniają swoje wnioski, gdzie tezy przedstawiają jako pewniaki czy niezmienniki. W naszym lesie rosnących i wzrastających znaków zapytania, nie można przyjmować wszystkich odpowiedzi bez refleksji, od tak. Analiza i filtrowanie danych wejściowych to jedyna droga, by, jako tako, w tym choasie i dezorientacji się nie zgubić. Czynienie kroków na przód, ruch i działanie, często jest dyktowane tym, że obecny stan naszej wiedzy nie jest dostateczny, dlatego trzeba zgłębić się w tajemnicę tego, co ukryte jest za rogiem.

Bezkrytyczne przyjmowanie czyichś słów prowadzi do skrajności i ogranicza nasze postrzeganie i ocenianie. Ilekroć myślisz, że coś wiesz, konfrontuj to ze sobą, z innymi. Dzięki temu poznasz limity swojego rozumienia i nauczysz się, że są bariery naszej inteigencji, rozumu, wnioskowania. Zapobiegają one szkodliwemu rozdmuchiwaniu własnego ego, które w granicznych wypadkach może wertować życia ludzkie, miarkując, które są bardziej, a które mniej warte. Warte w swojej wartości bycia i istnienia.

Ci, popadający w fanatyzm, nie zauważają, że tracą. Piękno i dar rozumowania, wnioskowania, stawiania pytań i szukania odpowiedzi. Ukryte jest ogromne bogactwo w wątpieniu. Popychające do odkrywania, powoli domalowują braki w wielkim płótnie niewiadomych naszego życia.

Ilekroć obalam swoje tezy, tyle razy utwierdzam się w tym, że…

Nie jestem nikim wielkim. Nigdy nie będę nikim wybitnym. Nikim zdolnym pojąć więcej od reszty. Nikim nadto wyjątkowym, wyróżniającym się. Nikim, kto mógłby wysunąć się na przód stawki, w walce o pierwsze miejsce, gdziekolwiek. Po prostu. Dzięki temu widzę, jaka dokładnie jestem. Gdzie konkretnie należy pracować. Działam ile mogę, czynię ile jestem w stanie, proszę o to, co myślę, że mogę otrzymać i dziękuję za wszystko, co mam i co mogę dawać. Codziennie jestem w ruchu. Nie nudzę się. Nie zapuszczam korzeni w jednym miejscu. Nie sztywnieje w jednej pozie. Nie zamykam się na to, co przychodzi, a czego się nie spodziewałam, że nastanie. Nie odrzucam tego, co mnie zadziwia. Nie odsuwam się od zamkniętych drzwi, bo liczę, że któregoś dnia dostanę klucz do któregoś z nich i poznam.

Jakiś ułamek.

Nie chcę niesłusznie odrzucić tez, których nikt nie udowodnił. Nie chcę wertować kart historii i pouczać, co jest słuszne, a co nie. Nie chcę odbierać, nadawać, postulować i narzucać. Nie pragnę zmieniać nikogo. Nie myślę nawet o tym, by wyciągać czyjeś błędy czy piętnować „złe” decyzje. Nie jestem nikim, kto miałby prawo do któregokolwiek z wyżej wymienionych działań.

Nieśmiało stoję w rogu i przyglądam się temu światu. Boję się ataków na to, w co wierzę i jaka jestem, czym się kieruję i co uznałam, za ważne. Jest we mnie pewien lęk, że zostanę wyśmiana, znieważona czy odrzucona. Jak powinnam zareagować, jaką zbroję przywdziać, gdzie szukać swojej siły, co będzie moją obroną? W takiej sytuacji chyba będę wolała zamilknąć i pozwolić płynąć tym, wartościującym mnie, słowom. Zdecydowanie nie czuję się na siłach, by odpłacić się podobnym atakiem. Wiem, że to nie mi zostało dane prawo, by kogokolwiek ocenić, potępić czy nagrodzić. Pouczyć lub naznaczyć, wykluczyć czy wywyższyć. Więc pozwalam, niech atakują, wytykają palcami. Wolę to od konfrontowania się poprzez mierzenie w siebie działami tak wielkiego kalibru, o tak wielkiej mocy, mogące wyrządzić tak wielkie szkody, pozbawić istnień tak wielu do mnie podobnych.

Obawiam się, że nikt z ludzi nie nauczył się, jak poprawnie obsługiwać tę broń. Może stąd tyle szkód, które jako społeczeństwo, jako ten wybitny gatunek Homo Sapiens, wyrządziliśmy sobie i światu. Zwierzętom, roślinom, ekosystemowi, planecie. Czy nie powinniśmy się określać jako Homo Deus? Od wielu pokoleń? Bo jak wygląda nasza władza nad Ziemią? Jaką spisaliśmy opowieść? Co takie chlubnego jest w naszej historii działania? Jakie kolejne szlaki wytyczymy, zachłyśnięci własną potęga oddziaływania na innych, wybitnym intelektem i niegasnącą żądzą posiadania?